PDF-ის ჩამოტვირთვა
თანამედროვე ბიზნესის მართვის სტრატეგიები: ციფრული მარკეტინგის ტენდენციები და საქართველოში არსებული პრაქტიკის ანალიზი
გიული გიგუაშვილი, გიორგი მთვარელიძე, მარიამ სადაღაშვილი
30/06/2026
<p class="MsoNormal" style="text-align: justify; margin: 12.0pt .05in .0001pt 0in;"><span style="color: #404040; font-family: Sylfaen, serif;">წარმატებული ბიზნესის მართვაში განსაკუთრებით ადგილი უკავია ინოვაციური სტრატეგიის შერჩევას და განხორციელებას. ბიზნესის მართვის სტრატეგიები მუდმივ ტრანსფორმაციას განიცდიან, რაც ძირითადად გამოწვეულია ტექნოლოგიური პროგრესით, გლობალიზაციის გაძლიერებით, ბაზრის მზარდი კონკურენციით და სხვა. კომპანიები იძულებული არიან დანერგონ ინოვაციური მიდგომები, რათა შეინარჩუნონ კონკურენტული უპირატესობა და ადაპტირდნენ სწრაფად ცვალებად ბაზარზე. </span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify; margin: 12.0pt .05in .0001pt 0in;"><span style="color: #404040; font-family: Sylfaen, serif;">კვლევის მიზანია ციფრული მარკეტინგისა და მომხმარებელზე ორიენტირებული სტრატეგიების ანალიზი თანამედროვე ბიზნეს გარემოში, ციფრული ტრანსფორმაციის პროცესის შეფასება და საქართველოში არსებული გამოწვევების იდენტიფიცირება. </span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify; margin: 12.0pt .05in .0001pt 0in;"><span style="color: #404040; font-family: Sylfaen, serif;">კვლევა ეფუძნება რაოდენობრივი გამოკითხვის შედეგებს და არსებული ლიტერატურის შედარებით ანალიზს, რაც საშუალებას გვაძლევს დავადგინოთ, თუ რამდენად ეფექტიანია ციფრული მარკეტინგი, როგორია მომხმარებელთა ნდობის ხარისხი და რა გამოწვევები არსებობს თანამედროვე ბიზნესში. </span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify; margin: 12.0pt .05in .0001pt 0in;"><span style="color: #404040; font-family: Sylfaen, serif;">კვლევის შედეგებმა აჩვენა, რომ ციფრული მარკეტინგი ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტია თანამედროვე ბიზნესისთვის, თუმცა მომხმარებელთა ნდობის დაბალი დონე და პერსონალიზებული რეკლამების არაეფექტიანობა კვლავ გამოწვევად რჩება. გამოკითხულთა უმრავლესობა ინფორმაციის მიღებისთვის სოციალურ ქსელებსა და საძიებო სისტემებს იყენებს, რაც ხაზგასმით მიუთითებს ბიზნესებისთვის ციფრული კომუნიკაციის სტრატეგიის გამართვის აუცილებლობაზე. პერსონალიზებული რეკლამების მიმართ მომხმარებელთა დამოკიდებულება არაერთგვაროვანია. პერსონალიზაცია მომხმარებელთა ნაწილს მოსწონს, თუმცა, კვლევამ აჩვენა, რომ ზოგიერთ მომხმარებელში ის უნდობლობას იწვევს. კვლევამ ასევე დაადასტურა, რომ ციფრული მარკეტინგის მომავალზე გავლენას მოახდენს რეგულაციები, რაც ბიზნესებს უბიძგებს უფრო გამჭვირვალე და ეთიკური მიდგომებისკენ. </span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify; margin: 12.0pt .05in .0001pt 0in;"><span style="color: #404040; font-family: Sylfaen, serif;">სამეცნიერო ნაშრომი განსაზღვრავს რეკომენდაციებს ციფრული მარკეტინგის გაუმჯობესებისთვის, რაც მოიცავს მომხმარებელთა ნდობის ამაღლებას, პერსონალიზაციის დახვეწას, მრავალარხიანი კომუნიკაციის სტრატეგიების განვითარებასა და კონფიდენციალურობის დაცვას. მიღებული შედეგები სასარგებლო იქნება ბიზნესებისთვის, რომლებიც ციფრული მარკეტინგის გამოყენებას განიხილავენ როგორც კონკურენტული უპირატესობის გაძლიერების საშუალებას.</span></p> <p>საკვანძო სიტყვები: ბიზნესის მართვის სტრატეგიები, ციფრული ტრანსფორმაცია, ციფრული მარკეტინგი, ხელოვნური ინტელექტი.</p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;<a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/BJGL5550"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/BJGL5550</span></a></p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
ციფრული ფულის სამართლებრივი რეგულირება: საერთაშორისო სტანდარტებთან ჰარმონიზაციის მოდელი
ნინო ჯოლია
29/06/2026
<p>ციფრული ფულის განვითარება ფუნდამენტურად ცვლის თანამედროვე საფინანსო ურთიერთობების სამართლებრივ არქიტექტურას. ტრადიციული ფულადი სისტემები ეფუძნებოდა სახელმწიფოს მონეტარულ სუვერენიტეტს და ცენტრალიზებულ ემისიას, ციფრული ფულის გავრცელებამ კი სამართლის წინაშე სრულიად ახალი გამოწვევები წარმოქმნა. კვლევა ეფუძნება ნორმატიულ, კომპარატივისტულ და სისტემურ ანალიზს. შედარებითი კვლევის ობიექტებია FATF-ის საერთაშორისო სტანდარტები, ევროკავშირის სამართლებრივი ჩარჩო (MiCA, AMLD5/AMLD6, TFR, NIS2) და საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობა. კვლევამ ცხადყო, რომ საქართველოს AML/CFT-ზე ორიენტირებული ჩარჩო ფინანსური უსაფრთხოების საფუძველს ქმნის, მაგრამ ავლენს სისტემურ ხარვეზებს: კლასიფიკაციის ნაკლებობა, Travel Rule-ის კოდიფიკაციის არარსებობა, მომხმარებელთა დაცვის სუსტი მექანიზმები, კიბერუსაფრთხოების სეგმენტაცია და სასამართლო-სააღსრულებო კოლიზიები. საქართველოსთვის ოპტიმალური გზა არ არის MiCA-ს მექანიკური კოპირება, არამედ ფუნქციური, პროპორციული და ეტაპობრივი ჰარმონიზაცია უსაფრთხოების, პროპორციულობისა და ტექნოლოგიური ნეიტრალობის პრინციპებზე დაყრდნობით. შემოთავაზებული ჰარმონიზაციის მოდელი მიზნად ისახავს არა მხოლოდ სამართლებრივი განსაზღვრულობის გაზრდას, არამედ ფინანსური სტაბილურობის, ინოვაციისა და ბაზრის ეფექტიანობის დაბალანსებასაც.</p> <p>საკვანძო სიტყვები: ციფრული ფული, ჰარმონიზაცია, FATF, MiCA, სამართლებრივი ჩარჩო.</p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;<span lang="EN-GB" style="font-size: 11pt; line-height: 115%; font-family: Arial, 'sans-serif';"><a href="https://doi.org/10.55367/BCPT6571"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/BCPT6571</span></a></span> <span lang="EN-GB" style="font-size: 9pt; line-height: 115%; font-family: Calibri, 'sans-serif';">&nbsp;</span></p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
რუსეთის ,,თანამემამულეთა დაცვის პოლიტიკა“ პოსტსაბჭოთა სივრცეში: საქართველოს მაგალითი
მარიამ ელიაძე
29/06/2026
<p>სტატიაში წამოჭრილი პრობლემატიკა უკავშირდება რუსეთის საგარეო პოლიტიკას, გადაწყვეტილების მიღების პროცესს და ამ კონტექსტში განიხილავს ,,თანამემამულეთა დაცვის პოლიტიკას&ldquo; პოსტსაბჭოთა სივრცეში. ამ მიზნით, ნაშრომი იკვლევს საქართველოს მაგალითს და განიხილავს პასპორტიზაციის პოლიტიკის შედეგებს უფრო ფართოდ რეგიონში. კვლევის ძირითადი მიგნება არის ის, რომ რუსეთის ,,თანამემამულეთა დაცვის პოლიტიკა&ldquo; წარმოადგენს მნიშვნელოვან ინსტრუმენტს სახელმწიფოთა იძულებისთვის, დაუახლოვონ თავიანთი საგარეო პოლიტიკა რუსეთის პოლიტიკურ სტრატეგიას. გარდა ამისა, კვლევამ აჩვენა, რომ რუსეთი ცდილობს გააფართოოს თავისი ტერიტორიული გავლენა პოსტსაბჭოთა სივრცეზე რუსული პასპორტების მფლობელებზე კონტროლის შენარჩუნებით.</p> <p>ეს მიგნებები მიუთითებს, რომ რუსეთის პოლიტიკა საზღვარგარეთ საკუთარი მოქალაქეების დაცვის შესახებ ნაკლებად მოქმედებს როგორც ჰუმანიტარული ვალდებულება და უფრო მეტად როგორც საგარეო პოლიტიკის სტრატეგიული ინსტრუმენტი. საქართველოს შემთხვევის გამოყენებით, ის ცხადყოფს, თუ როგორ არის პასპორტიზაცია, სეპარატისტული მობილიზაცია და შერჩევითი ინტერვენცია ერთმანეთთან დაკავშირებული, როგორც იძულებითი მექანიზმის შემადგენელი კომპონენტები. სეპარატისტულ რეგიონებში მოქალაქეობის გავრცელებით და მათი დაცვის ვალდებულებების აქტუალიზაციით, მოსკოვი ქმნის სამართლებრივ და პოლიტიკურ დასაბუთებას მეზობელ სახელმწიფოებში ჩარევისთვის. მიგნებები აჩვენებს, რომ ეს პრაქტიკა უკავშირდება დასავლეთთან უფრო ფართო გეოპოლიტიკურ კონკურენციას პოსტსაბჭოთა სივრცეში, სადაც მოუგვარებელი კონფლიქტები გამოიყენება სუვერენიტეტის შეზღუდვისთვის, ევროატლანტიკური ინტეგრაციის ხელის შეშლისთვის და რეგიონში რუსეთის გავლენის შესანარჩუნებლად.</p> <p>საკვანძო სიტყვები: პასპორტიზაცია, დაცვა, მოქალაქეობა, რუსეთი, საქართველო.</p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;<a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/ZNLC9631"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/ZNLC9631</span></a></p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
ემიგრანტი მშობლების შვილები; ფსიქო-სოციალური კეთილდღეობა ასაკობრივ და გენდერულ ჭრილში
ნინო ქიტოშვილი, თათია უნნერმარკ
29/06/2026
<p>მშობელთა შრომითი მიგრაცია საქართველოში კვლავ რჩება მნიშვნელოვან ფსიქო-სოციალურ გამოწვევად, რომელსაც არსებითი გავლენა აქვს მოზარდთა განვითარებასა და კეთილდღეობაზე. წინამდებარე კვლევაში, შერეული მეთოდოლოგიური დიზაინის გამოყენებით, ასაკობრივ და გენდერულ კონტექსტში შესწავლილ იქნა მიგრანტი მშობლების შვილების ფსიქო-სოციალური კეთილდღეობა, მედეგობა, თვითშეფასება და ნეგატიური შეფასების შიში. რაოდენობრივი მონაცემები შეგროვდა 89 მოზარდისგან (ასაკი 12&ndash;18 წელი, მათ შორის 22 მიგრანტის შვილი), რასაც თან ახლდა თვისებრივი ექსპერტული ინტერვიუები 8 ფსიქოლოგთან. დამოუკიდებელი შერჩევების t-ტესტმა აჩვენა, რომ მიგრანტი და არამიგრანტი მშობლების შვილებს შორის არ ვლინდება სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი განსხვავება ფსიქო-სოციალური კეთილდღეობის (p = .566), მედეგობის (p = .750) ან ნეგატიური შეფასების შიშის (p = .693) თვალსაზრისით. თუმცა, მიგრანტი მშობლების შვილებმა გამოავლინეს მნიშვნელოვნად დაბალი თვითშეფასება (p = .032). თვისებრივმა მიგნებებმა ხაზი გაუსვა დატოვებული მოზარდების მწვავე ემოციურ მოწყვლადობას და ნათელი მოჰფინა იმას, თუ როგორ ცვლის ემოციურ გამოცდილებას დედის მიგრაცია მამის მიგრაციასთან შედარებით. თეორიულ დონეზე, ეს კვლევა ამდიდრებსს მიგრაციის შესახებ არსებულ ლიტერატურას დედის ყოფნის, როგორც უმნიშვნელოვანესი კულტურული &bdquo;ბუფერის&ldquo; იდენტიფიცირებით, რომელიც საქართველოში მამის არყოფნის პირობებში მოზარდის კეთილდღეობის შენარჩუნებას უწყობს ხელს. ემპირიულად კვლევა აჩვენებს, რომ კეთილდღეობის სტანდარტიზებულმა სკალებმა შესაძლოა ვერ დააფიქსირონ ინტერნალიზებული (შინაგანი) სტრესი, რაც თვითშეფასებას წარმოაჩენს ოჯახის სტრუქტურული ცვლილებების პირველად, მგრძნობიარე ინდიკატორად. პრაქტიკული თვალსაზრისით, ეს მიგნებები სთავაზობს ემპირიულ საფუძველს სკოლის ფსიქოლოგებს, რეგიონულ მზრუნველობის ქსელებსა და პოლიტიკის შემქმნელებს მიზნობრივი, კულტურულად სენსიტიური ფსიქო-სოციალური ინტერვენციების შესამუშავებლად, რომლებიც მხარს დაუჭერენ სამშობლოში დარჩენილ ბავშვებს და მათ მზრუნველებს.</p> <p>საკვანძო სიტყვები: მშობელთა მიგრაცია, მოზარდები, რისკ-ფაქტორები, დამცავი ფაქტორები, საქართველო.</p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;<a style="text-align: center;" href="https://doi.org/10.55367/ZDNK7060"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt;">https://doi.org/10.55367/ZDNK7060</span></a></p> <p class="MsoHeader" style="text-align: center;" align="center">&nbsp;</p> <p>&nbsp;</p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
მოკლევადიანი ინტერდისციპლინური კოლაბორაციული სწავლება მიზნობრივი ინგლისურის კონტექსტში: მიკრო-ექსპლორაციული კვლევა
დოდო კარანაძე, ინგა დოლიძე
29/06/2026
<p>წინამდებარე კვლევის საგანია უნივერსიტეტის სტუდენტებისთვის განკუთვნილი აკადემიური მიზნებისთვის ინგლისურის (EAP) სწავლების მოკლევადიანი, ინტერდისციპლინური და კოლაბორაციული მოდელი.</p> <p>სოციოკულტურულ, ინტერაქციონისტულ და დავალებაზე დაფუძნებული პედაგოგიკის თეორიულ ჩარჩოებზე დაყრდნობით, ნაშრომის მიზანია დადგინოს, შესაძლებელია თუ არა მოკლე სასწავლო ინტერვენციის ფარგლებში ინტერდისციპლინური კოლაბორაციული დავალებების გამოყენებით გაზომვადი ინტერაქციული და ლინგვისტური შედეგების მიღწევა.</p> <p>კვლევაში ჩართული იყო სხვადასხვა აკადემიური დისციპლინის რვა ბაკალავრიატის სტუდენტი, რომლებმაც ოთხსაათიანი საკლასო ინტერვენციის ფარგლებში კოლაბორაციულად შეიმუშავეს თბილისში ერთდღიანი ეკომოგზაურობის გეგმა და წარადგინეს იგი პრეზენტაციის ფორმით.</p> <p>მონაცემები შეგროვდა ანალიტიკური რუბრიკების, საკლასო პროცესზე დაკვირვების, ენობრივი ეპიზოდების ინტერაქციული ანალიზისა და მნიშვნელობის შეთანხმების პროცესების შესწავლის საფუძველზე.</p> <p>მიუხედავად იმისა, რომ კვლევა არ იძლევა ენის გრძელვადიანი ათვისების შესახებ დასკვნების გამოტანის შესაძლებლობას, მიღებული შედეგები აჩვენებს, რომ მოკლევადიან კოლაბორაციულ დავალებებს შეუძლია აკადემიური მიზნებისთვის ინგლისურის სწავლების პროცესში შექმნას გარემო, რომელიც სტუდენტებს უბიძგებს საკუთარი აზრების უფრო ზუსტად და არგუმენტირებულად გამოხატვისკენ, ასევე ხელს უწყობს მათ შორის შინაარსობრივ და მიზანმიმართულ ინტერაქციას.</p> <p>კვლევის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი მიგნებაა, რომ ინტერდისციპლინური ჯგუფების ფორმირება მონაწილეთა წინარე ცოდნის მრავალფეროვნებას დაბრკოლებად კი არ აქცევს, არამედ მას საკლასო სწავლების მნიშვნელოვან რესურსად გარდაქმნის. განსხვავებული აკადემიური გამოცდილება და პერსპექტივები ამდიდრებს თანამშრომლობით პროცესს, აძლიერებს ცოდნის ურთიერთგაზიარებას და ხელს უწყობს უფრო ეფექტიანი სასწავლო გამოცდილების შექმნას.</p> <p>საკვანძო სიტყვები:<span style="font-family: Sylfaen, 'serif';">თანამშრომლობითი პედაგოგიკა, აკადემიური ინგლისური, დავალებაზე დაფუძნებული ინსტრუქცია, საკლასო კვლევა, </span><span style="font-family: 'Sylfaen','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: 'GEO\/KAT';">თბილისი,&nbsp;</span><span style="font-family: Sylfaen, serif;">საქართველო.</span><span style="font-family: Sylfaen, 'serif';">&nbsp;</span></p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;<a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/HNPO1405"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/HNPO1405</span></a></p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
სამკვიდროს მიღების სამართლებრივი რეგულირება
გურანდა მისაბიშვილი
29/06/2026
<p>წინამდებარე სტატია ეხება საქართველოში სამკვიდროს მიღების სამართლებრივ რეგულირებას, პროცედურებსა და ვადებს, განსაკუთრებული აქცენტით სამკვიდროს ფაქტობრივი ფლობითა და მართვით მიღების ინსტიტუტზე. კვლევის აქტუალობა განპირობებულია მოქმედი რეგულირების პრაქტიკული არაეფექტიანობით, რაც განსაკუთრებით ვლინდება ექვსთვიანი ვადის გამოყენებისა და ფაქტობრივი ფლობის დადასტურების პროცესში. კვლევა ეფუძნება ნორმატიულ-სამართლებრივ, დოგმატურ-სამართლებრივ და შედარებით-სამართლებრივ მეთოდებს. დამატებით გამოყენებულია სასამართლო და სანოტარო პრაქტიკის ანალიზი, რაც საშუალებას იძლევა შეფასდეს მოქმედი რეგულაციების რეალური ფუნქციონირება პრაქტიკაში. კვლევის შედეგად დადგინდა, რომ ექვსთვიანი ვადა რიგ შემთხვევებში ვერ უზრუნველყოფს მემკვიდრეთა უფლებების ეფექტიან რეალიზაციას, რაც ზრდის უფლებების დაკარგვისა და სასამართლო დავების რისკს. ასევე გამოვლინდა, რომ სამკვიდროს ფაქტობრივი ფლობითა და მართვით მიღების დადასტურება პრაქტიკაში ხშირად დაკავშირებულია მტკიცების სირთულეებთან და საჭიროებს სასამართლო ჩარევას. აღნიშნული გარემოებები ზრდის დროით და ფინანსურ დანახარჯებს. შედარებით-სამართლებრივმა ანალიზმა აჩვენა, რომ რიგ სამართლებრივ სისტემებში ნოტარიუსის გაფართოებული უფლებამოსილება ამარტივებს სამკვიდროს მიღების პროცესს და ამცირებს სასამართლო ჩარევის საჭიროებას. შესაბამისად, მიზანშეწონილია საქართველოში სამკვიდროს მიღების ვადებისა და ფაქტობრივი ფლობითა და მართვით მიღების ინსტიტუტის სამართლებრივი რეგულირების გადახედვა, მათი პრაქტიკასთან ჰარმონიზაცია და პროცედურული მოქნილობის გაზრდა, რაც უზრუნველყოფს მემკვიდრეთა უფლებების უფრო ეფექტიან დაცვას.</p> <p>საკვანძო სიტყვები: საქართველო, სამკვიდრო, ფაქტობრივი ფლობა, სამემკვიდრეო ვადები.</p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;<a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/GXOY4880"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/GXOY4880</span></a></p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
კვლევის ინტერნაციონალიზაციის პროცესი საქართველოს უმაღლესი განათლების სისტემაში და მისი გავლენა სამეცნიერო პროდუქტიულობაზე
დავით სიხარულიძე, კახაბერ ლაზარაშვილი, ვასილ კიკუტაძე, თამთა ლეკიშვილი, ელენე ზურაბიშვილი
12/06/2026
<p>კვლევის მიზანია უმაღლესი განათლების ინტერნაციონალიზაციის განმსაზღვრელი ფაქტორების შესწავლა და მათი გავლენის შეფასება სამეცნიერო პროდუქტიულობაზე. კვლევა ეფუძნება ჯვარედინი გამოკითხვის მეთოდოლოგიას და მოიცავს საქართველოს უნივერსიტეტების აკადემიური პერსონალის 332 წევრისგან შეგროვებულ მონაცემებს. მედიაციური ანალიზისთვის გამოყენებულ იქნა ორდინალური ლოგისტიკური რეგრესია და ჰეისის (Hayes) PROCESS მაკროსის მე-4 მოდელი.</p> <p>შედეგები ავლენს კვლევის ინტერნაციონალიზაციის ხუთ სტატისტიკურად მნიშვნელოვან პრედიქტორს. ყველაზე ძლიერ ფაქტორად უცხოელ მკვლევრებთან პროფესიული კონტაქტები გამოვლინდა, რასაც მოსდევს საერთაშორისო გრანტებზე წვდომა, საზღვარგარეთ მიღებული განათლება, კვლევითი უნარები და უნივერსიტეტის მიერ გაწეული ინსტიტუციური მხარდაჭერა. აღნიშნული მოდელი საერთაშორისო კვლევით თანამშრომლობაში არსებული დისპერსიის (ვარიაციის) 33.7%-ს ხსნის. მედიაციური ანალიზი მიუთითებს, რომ საერთაშორისო თანაავტორობა და უცხოურენოვან სამეცნიერო აქტივობებში ჩართულობა მნიშვნელოვან შუამავლურ (მედიატორის) როლს ასრულებს კვლევით უნარებს, გრანტების ხელმისაწვდომობასა და კვლევის პროდუქტიულობას შორის არსებულ კავშირებში. კერძოდ, გრანტების ხელმისაწვდომობის გავლენა პროდუქტიულობაზე თითქმის მთლიანად საერთაშორისო კვლევითი საქმიანობით არის განპირობებული, სადაც არაპირდაპირი ეფექტი მთლიანი ეფექტის 87%-ს შეადგენს.&nbsp;</p> <p>საკვანძო სიტყვები: კვლევის ინტერნაციონალიზაცია, საერთაშორისო&nbsp;თანამშრომლობა, კვლევის პროდუქტიულობა, უმაღლესი განათლება.</p> <h5>სტატიის DOI:&nbsp; <a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/GYQB1939"><span style="font-size: 10pt; line-height: 15.3333px;">https://doi.org/10.55367/GYQB1939</span></a></h5> <p>&nbsp;</p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
მესამე პირები ადმინისტრაციულ საპროცესო სამართალში
ქეთევან ცინცაძე
04/06/2026
<p>წინამდებარე სტატია ეძღვნება მესამე პირის სამართლებრივი ბუნების და არსის დადგენას, იმას თუ რა საფუძვლებთან არის დაკავშირებული მესამე პირის ინსტიტუტის ჩამოყალიბება.</p> <p>სტატიაში მოკლედ არის განხილული ადმინისტრაციულ პროცესში მესამე პირთა სახეები, მათი უფლებები და სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობით განსაზღვრულ მესამე პირებთან მათი საერთო და განმასხვავებელი ნიშნები.</p> <p>სტატიაში განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა სასამართლო პრაქტიკაში წარმოშობილ რიგ პრობლემურ საკითხებს, მათ შორის, მესამე პირების ადმინისტრაციულ პროცესში ჩაბმის თავისებურებებს, ჩვეულებრივი მიწვევის მესამე პირების მიერ გადაწყვეტილებათა გასაჩივრების უფლებას, მესამე პირებთან მიმართებაში სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიების გამოყენების შესაძლებლობის საკითხს.</p> <p>აღნიშნული სტატიის ინტერესის სფეროს წარმოადგენს, როგორც ქართული, ისე უცხო ქვეყნების კანონმდებლობის, ასევე სასამართლო პრაქტიკის შესწავლა, რაც მნიშვნელოვანია როგორც სამეცნიერო, ასევე პრაქტიკული თვალსაზრისით.</p> <p>საკვანძო სიტყვები: სავალდებულო მიწვევის მესამე პირი, ჩვეულებრივი მიწვევის მესამე პირი, ინკვიზიციურობის პრინციპი, გადაწყვეტილების გასაჩივრების უფლება, სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება.</p> <p>სტატიის DOI: <a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/KRTY4852"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/KRTY4852</span></a></p> <p>&nbsp;</p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
ხელმისაწვდომობიდან ინკლუზიამდე: შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირთა უმაღლესი განათლების ევოლუცია პოსტსაბჭოთა საქართველოში
გვანცა ჭანტურია, ლია კალინიკოვა-მაგნუსონ, კახაბერ კორძაია, ხატია ხატიაშვილი
28/05/2026
<p>წინამდებარე სტატია იკვლევს ინკლუზიური უმაღლესი განათლების (HE) ევოლუციასა და ამჟამინდელ მდგომარეობას სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროებებისა და შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე სტუდენტებისთვის პოსტსაბჭოთა საქართველოში. ბოლონიის პროცესი მნიშვნელოვნად უწყობს ხელს საქართველოში უმაღლესი განათლების დემოკრატიზაციასა და ხელმისაწვდომობის გაზრდას, რის შედეგადაც შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირთა ჩართულობა შედარებით ახალი გამოწვევაა ქვეყნისთვის. ამ კონტექსტში, კვლევის მიზანია შეისწავლოს ინკლუზიის ინსტიტუციონალიზაციის არსებული პრაქტიკა უმაღლეს განათლებაში, უნივერსიტეტის პერსონალის გამოცდილების საფუძველზე, რომლებიც ურთიერთქმედებენ სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროებებისა და შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე სტუდენტებთან საგანმანათლებლო გარემოში.</p> <p>კვლევა ეფუძნება საქართველოში 19 უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებიდან შეგროვებულ მონაცემებს. გამოყენებულია შერეული მეთოდოლოგიური მიდგომა, რომელიც აერთიანებს უპირატესად პოზიტივისტურ, ჰიპოთეზაზე დაფუძნებულ რაოდენობრივ ანალიზსა და ხარისხობრივ ფოკუს ჯგუფებს, რათა მოხდეს შედეგების კონტექსტუალიზაცია და სიღრმისეული გაანალიზება. რაოდენობრივი კომპონენტი ეფუძნება ვალიდირებულ კითხვარს, რომელიც ჩატარდა აკადემიურ და ადმინისტრაციულ პერსონალთან, ხოლო ხარისხობრივი კომპონენტი მოიცავს ფოკუს ჯგუფებს ექსპერტებთან და შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირებთან საქართველოდან და შვედეთიდან.</p> <p>კვლევის შედეგები აჩვენებს მნიშვნელოვან სხვაობას პროგრესულ საკანონმდებლო ჩარჩოებსა და მათ პრაქტიკულ განხორციელებას შორის. ძირითადი ემპირიული გამოწვევებია აკადემიური პერსონალის არასაკმარისი მზაობა, ინსტიტუციური ინფრასტრუქტურის არასაკმარისი განვითარება და ადმინისტრაციული მხარდაჭერის სუსტი სისტემები. გარდა ამისა, კვლევა აჩვენებს მუდმივ ბარიერებს, როგორიცაა მოძველებული მეთოდოლოგიური მიდგომები, ცნობიერების დაბალი დონე და ინფორმაციის გავრცელების არაეფექტური მექანიზმები დაწესებულებებს შორის.&nbsp;</p> <p>კვლევა ხელს უწყობს როგორც პოლიტიკურ, ისე აკადემიურ დისკურსს იმ თვალსაზრისით, რომ აჩვენებს: მიუხედავად საერთაშორისო სტანდარტებთან, მათ შორის გაეროს მდგრადი განვითარების მიზანთან (SDG 4) დაახლოების მცდელობებისა, ინკლუზიური განათლების დასავლური მოდელების ადაპტაცია საქართველოში რჩება ფრაგმენტულ პროცესად და მოკლებულია სისტემურ თანმიმდევრულობას. შედეგები ხაზს უსვამს ყოვლისმომცველი ინსტიტუციური ტრანსფორმაციის აუცილებლობას, რომელიც არ შემოიფარგლება მხოლოდ ფორმალური პოლიტიკის მიღებით და მოიცავს პედაგოგიკის, კურიკულუმის დიზაინის, შეფასების პრაქტიკებისა და მმართველობითი სტრუქტურების რეფორმას.</p> <p>შესაბამისად, სტატია გვთავაზობს მიზნობრივ რეკომენდაციებს, რომლებიც მიმართულია მონიტორინგის მექანიზმების გაძლიერებაზე, აკადემიური პერსონალის პროფესიული განვითარების ხელშეწყობაზე, რესურსების განაწილების გაუმჯობესებასა და მონაწილეობითი და ინკლუზიური ინსტიტუციური კულტურის ჩამოყალიბებაზე.&nbsp;</p> <p>&nbsp;</p> <p>საკვანძო სიტყვები: ინკლუზია, შეზღუდული შესაძლებლობები, მდგრადი განვითარება, უმაღლესი განათლება, საგანმანათლებლო პოლიტიკა, საქართველო.</p> <p>სტატიის DOI:&nbsp;&nbsp;<a style="font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 11pt;" href="https://doi.org/10.55367/YAAJ7149"><span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; line-height: 115%;">https://doi.org/10.55367/YAAJ7149</span></a></p>
PDF-ის ჩამოტვირთვა
მასწავლებელთა საკვალიფიკაციო მოთხოვნები და მათი ეფექტიანობა საჯარო ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში
ნატო გუგავა, ნინო ვასაძე
08/04/2026
<p>განათლება ნებისმიერი სახელმწიფოს ერთ-ერთი მთავარი პრიორიტეტია. განათლების ხარისხის გაუმჯობესებაში მასწავლებლის როლი კრიტიკულად მნიშვნელოვანია, რადგან მისი პროფესიული ცოდნა, უნარ-ჩვევები და მიდგომები განაპირობებს სასწავლო პროცესის ეფექტიანობას და მოსწავლეების მაღალი აკადემიური მიღწევების უზრუნველყოფას. 21-ე საუკუნის მზარდი გამოწვევების საპასუხოდ, აუცილებელია, რომ ერთი მხრივ, განათლების სისტემა იყოს მოქნილი და ადაპტირდეს თანამედროვე მოთხოვნებსა და საჭიროებებზე, ხოლო მეორე მხრივ, პედაგოგები აღჭურვილი იყვნენ ისეთი ცოდნითა და უნარებით, რომლებიც ხელს შეუწყობს სწავლების ეფექტიან მართვასა და მოსწავლეების სრული პოტენციალის გამოვლენას.</p> <p>აღსანიშნავია, რომ ეროვნული კანონმდებლობით ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებების მასწავლებელი ვალდებულია შეასრულოს მასწავლებლის პროფესიული სტანდარტი, მასწავლებლის პროფესიული ეთიკის კოდექსი და დარგობრივი მახასიათებლით განსაზღვრული მოვალეობები, გააცნობიეროს თითოეული მოსწავლის უნიკალურობა და მათი პიროვნული, სოციალურ-ემოციური და კოგნიტური განვითარებისთვის გამოიყენოს სწავლების დიფერენცირებული სტრატეგიები. ამასთან, მასწავლებელმა უნდა განახორციელოს მოსწავლეთა მიღწევების გაუმჯობესება საკუთარი საქმიანობისა და მოსწავლეთა შეფასების ანალიზის საფუძველზე, იყოს სიახლეების დამნერგავი პედაგოგიურ პრაქტიკაში, ფლობდეს ინფორმაციულ-საკომუნიკაციო ტექნოლოგიებს და გამოიყენოს ისინი სწავლების პროცესში. ის მუდმივად უნდა იყოს ორიენტირებული უწყვეტ პროფესიულ განვითარებაზე. შესაბამისად, მასწავლებლის მაღალი კვალიფიკაცია და პროფესიონალიზმი უმნიშვნელოვანეს როლს თამაშობს სასკოლო განათლების ხარისხის გაუმჯობესებაში. სწორედ ამ მიზნით&nbsp; საქართველომ 2010 წლიდან მასწავლებლებს ახალი მოთხოვნები წაუყენა და დაინერგა მასწავლებელთა სასერტიფიკაციო გამოცდები. მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოში არსებობს სახელმწიფოს მიერ დადგენილი წესი, რომელიც მოიცავს მასწავლებლობის მსურველისთვის წაყენებულ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს და დაინერგა მასწავლებლის მომზადების საგანმანათლებლო პროგრამები, სისტემაში დღემდე რჩებიან უსტატუსო პედაგოგები, რომლებსაც არ აქვთ დადასტურებული სახელმწიფოს მიერ დადგენილი მინიმალური კომპეტენცია. ამდენად, საინტერესოა, როგორ ხდება მასწავლებლის დასაქმება სკოლებში, რადგან მიუხედავად საგანმანათლებლო სისტემაში არსებული რეგულაციების და კომპეტენციის მოთხოვნებისა, პრაქტიკაში ხშირად გვხვდება ისეთი შემთხვევები, როცა პედაგოგს არ აქვს&nbsp; საბაზისო უნარები, რაც მას დაეხმარება წარმატებული და შედეგზე ორიენტირებული სასწავლო პროცესის წარმართვაში.</p> <p>აღნიშნულის გათვალისწინებით, ნაშრომში განხილულია საქართველოს ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში მასწავლებელთა შერჩევისა და საკვალიფიკაციო მოთხოვნების ეფექტიანობა, ეროვნულ მარეგულირებელ კანონმდებლობასა და საერთაშორისო პრაქტიკასთან შესაბამისობა, ასევე პერსპექტივები, რომლებიც საქართველომ უნდა განახორციელოს განათლების სისტემის მოდერნიზაციისთვის. კვლევის შედეგად გამოვლინდა აღნიშნულ სფეროში არსებული ძირითადი პრობლემები და ხარვეზები. ამ კონტექსტში განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება მასწავლებელთა საკვალიფიკაციო მოთხოვნების ეფექტიანობის შეფასებას, რადგან აღნიშნული საკითხი წარმოადგენს კვალიფიციური და პროფესიონალი მასწავლებლების მოზიდვისა და შენარჩუნების ერთ-ერთ მნიშვნელოვან წინაპირობას. ეს კი, თავის მხრივ, პირდაპირ კავშირშია განათლების ხარისხის გაუმჯობესებასთან და მოსწავლეთა აკადემიურ წარმატებასთან. მიღებული შედეგების ანალიზის საფუძველზე შემუშავდა შესაბამისი რეკომენდაციები, რომლებიც მიზნად ისახავს არსებული პრაქტიკის გაუმჯობესებას.</p> <p><span style="color: #212529; font-family: BOG, sans-serif; font-size: 17px; text-align: justify;">საკვნაძო სიტყვები:&nbsp;</span><span style="color: #212529; font-family: BOG, sans-serif;"><span style="font-size: 17px;">მასწავლებელთა საკვალიფიკაციო მოთხოვნები, კონკურსი, მასწავლებლის&nbsp; კომპეტენცია, სასერტიფიკაციო გამოცდა, საქართველო.</span></span></p> <p><span style="box-sizing: border-box; color: #212529; font-family: BOG, sans-serif; font-size: 17px; text-align: justify;">სტატიის DOI:</span><span style="box-sizing: border-box; text-align: justify; background-image: initial; background-position: initial; background-size: initial; background-repeat: initial; background-attachment: initial; background-origin: initial; background-clip: initial; font-size: 9pt; line-height: 13.8px; font-family: Arial, 'sans-serif'; color: black;">&nbsp;</span><a style="box-sizing: border-box; color: #007bff; text-decoration-line: none; background-color: transparent; text-align: justify; font-family: Arial, 'sans-serif'; font-size: 14.6667px;" href="https://doi.org/10.55367/FRKS3639"><span style="box-sizing: border-box; font-size: 10pt; line-height: 15.3333px;">https://doi.org/10.55367/RAJO9027</span></a></p>