საბანკო გარანტია და კონტრგარანტია, როგორც კერძო სამართლის პრინციპების განხორციელების საშუალება ბიზნესსამართლებრივ ურთიერთობებში საქართველოში

ავტორი : ანა გურიელი 30/09/2026

საბანკო გარანტია,  როგორც  ბენეფიციარის  სახელშეკრულებო ინტერესების დამცავი  მექანიზმი,  გონივრულ ფარგლებში უნდა უზრუნველყოფდეს სამართლის სუბიექტთა ინტერესების დაცვას. ის უნდა ამცირებდეს სამოქალაქო ბრუნვისათვის დამახასიათებელ რისკებს. აღნიშნული ინსტიტუტი არაპირდაპირ უკავშირდება მხარეთა მიერ ურთიერთვალდებულებათა შესრულებას  და ყოველი კონკრეტული სამართალურთიერთობის პირობებში ერთგვარად განსაზღვრავს კერძო სამართლის უზოგადესი პრინციპების განხორციელების შესაძლებლობას.  სამოქალაქოსამართლებრივ ურთიერთობებში ვალდებულების შეუსრულებლობა ხომ  სამოქალაქო ბრუნვის თანმდევი რისკია, რომელიც აგრეთვე უკავშირდება სამოქალაქო სამართლის პრინციპების დაცვას, მათ შორის კეთილსინდისიერების პრინციპს, რომელიც მსოფლიოს ნებისმიერი მართლწესრიგის  ფუნდამენტად განიხილება.

საბანკო გარანტიის, როგორც სამართლებრივი ინსტიტუტის   არსებობის ლეგიტიმური მიზნის პრაქტიკაში  განხორციელებისათვის აუცილებელია  მისი  ფუნქციისა და სახეების ანალიზი. თუმცა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსში არსებული   მარეგულირებელი ნორმები  ერთგვარად ფრაგმენტულ ხასიათს ატარებს და რიგი თეორიული თუ პრაქტიკული საკითხების  სრულყოფილ რეგულირებას  ვერ ახდენს.   მათ შორის,  კოდექსით  გათვალისწინებული არ არის საბანკო გარანტიის    აღიარებული სახეები. რეგულირების მიღმაა დარჩენილი კონტრგარანტიის  ინსტიტუტი.

საბანკო გარანტია,  როგორც  ბენეფიციარის  სახელშეკრულებო ინტერესების დამცავი  მექანიზმი,  გონივრულ ფარგლებში უნდა უზრუნველყოფდეს   სამართლის სუბიექტთა ინტერესების დაცვას.    ის უნდა ამცირებდეს სამოქალაქო ბრუნვისათვის დამახასიათებელ   რისკებს.    აღნიშნული ინსტიტუტი არაპირდაპირ უკავშირდება მხარეთა მიერ ურთიერთვალდებულებათა შესრულებას  და ყოველი კონკრეტული სამართალურთიერთობის პირობებში ერთგვარად განსაზღვრავს კერძო სამართლის უზოგადესი პრინციპების განხორციელების შესაძლებლობას.  სამოქალაქოსამართლებრივ ურთიერთობებში ვალდებულების შეუსრულებლობა ხომ  სამოქალაქო ბრუნვის თანმდევი რისკია, რომელიც აგრეთვე უკავშირდება სამოქალაქო სამართლის პრინციპების დაცვას, მათ შორის კეთილსინდისიერების პრინციპს, რომელიც მსოფლიოს ნებისმიერი მართლწესრიგის  ფუნდამენტად     განიხილება. საბანკო გარანტიის, როგორც სამართლებრივი ინსტიტუტის   არსებობის ლეგიტიმური მიზნის პრაქტიკაში  განხორციელებისათვის აუცილებელია  მისი  ფუნქციისა და სახეების ანალიზი. თუმცა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსში არსებული   მარეგულირებელი ნორმები  ერთგვარად ფრაგმენტულ ხასიათს ატარებს და რიგი თეორიული თუ პრაქტიკული საკითხების  სრულყოფილ რეგულირებას  ვერ ახდენს.   მათ შორის,  კოდექსით  გათვალისწინებული არ არის საბანკო გარანტიის    აღიარებული სახეები. რეგულირების მიღმაა დარჩენილი კონტრგარანტიის  ინსტიტუტი. ხაზგასასმელია, რომ საბანკო გარანტიასთან დაკავშირებული   საკანონმდებლო მოწესრიგების სრულყოფა მნიშვნელოვანია როგორც  თეორიული, ისე პრაქტიკული თვალსაზრისით. საკითხი განსაკუთრებულ აქტუალობას იძენს ბიზნესსამართლებრივი ურთიერთობების შემთხვევაში. შესაბამისი სეგმენტისათვის,  დავების თავიდან აცილების მიზანი, რაც თავის მხრივ ზოგავს სამართლის სუბიექტების დროსა და ფინანსურ რესურსს,  ხომ განსაკუთრებით ფასეულია.

ამასთან,  აღნიშნული მჭიდროდ  უკავშირდება ვალდებულების შესრულების, როგორც სამოქალაქო სამართლის ცენტრალური მნიშვნელობის მქონე საკითხს.  შესაბამისად, წინამდებარე ნაშრომი სწორედ აღნიშნული საკითხის  ანალიზს ისახავს მიზნად,  უნიფიცირებული სამართლისა და  ეროვნული კანონმდებლობის შესწავლის საფუძველზე.

საკვანძო სიტყვები: საბანკო გარანტია, კონტრგარანტია, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი.

სტატიის DOI: https://doi.org/10.55367/YJNU5539

 

PDF-ის ჩამოტვირთვა

კავშირი